مطالعات تطبیقی مذاهب فقهی

مطالعات تطبیقی مذاهب فقهی

ادله فقهی جهاد در عملیات طوفان الاقصی از منظر فریقین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
استادیار گروه آموزش معارف اسلامی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
10.22034/fiqh.2024.459531.1212
چکیده
در جریان تهاجمات مداوم رژیم صهیونیستی به فلسطین، کودکان و زنان و مردان زیادی در این سنوات طولانی به شهادت رسیدند. در هفتم اکتبر 2024، گردان‌های عزالدین قسام، شاخه نظامی حماس، عملیات نظامی در عمق خاک رژیم صهیونیستی انجام دادند و تلفات انسانی و امکاناتی و همچنین اسرای زیادی را از دشمن گرفتند. این عملیات هیمنۀ رژیم منحوس را شکست و خوار و ذلیل شد. سؤالی که ایجاد می‌شود این است که عملیات طوفان‌الاقصی را در کدام‌یک از ابواب جهاد (ابتدایی، دفاعی) می‌توان مورد بررسی قرار داد و ادله فقهی جهاد در عملیات طوفان‌الاقصی از منظر فریقین کدام‌اند؟ هدف از این تحقیق، تقویت پشتوانه‌‌های فقهی جبهه مقاومت و بیرون‌راندن شبهه از اذهان مسلمانان است. این تحقیق به روش تحلیلی و توصیفی به رشته تحریر در آمده است. یافته‌های تحقیق از این قرار است که عملیات طوفان‌الاقصی، جهاد دفاعی است و می‌توان مدعی شد که هر جهاد ابتدایی مسلمانان، جهاد دفاعی نیز هست به این دلیل که دفاع یا از مستضعفین یا از اصل توحید و دیانت یا از مسلمانان است که ادله قرآنی و روایی فریقین بر آن دلالت دارند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله العربیة

الأدلة الفقهیة على الجهاد فی عملیة طوفان الأقصى من وجهة نظر الطائفتین

نویسندگان العربیة

مهدی محمدزاده بنی طرفی
مهناز مهدی زاده
أستاذ مساعد ، قسم الدراسات الإسلامیة ، جامعة فرهنجیان ، طهران ، إیران
چکیده العربیة

خلال الهجمات المستمرة للنظام الصهیونی على فلسطین، استشهد العدید من الأطفال والنساء والرجال على مدى هذه السنوات الطویلة. فی 7 أکتوبر 2024، نفذت کتائب عز الدین القسام، الجناح العسکری لحرکة حماس ، عملیات عسکریة فی عمق الأراضی الإسرائیلیة، أوقعت خسائر بشریة ومادیة، کما أسرت العدید من أسرى العدو. لقد کسرت هذه العملیة هیمنة النظام البغیض فأذلته وأهانته . السؤال الذی یطرح نفسه هو أی فرع من فروع الجهاد هی عملیة عاصفة الأقصى ؟ (الابتدائی، الدفاعی) وما هی الأدلة الفقهیة على الجهاد فی عملیة عاصفة الأقصى من وجهة نظر الطائفتین ؟ الهدف من هذا البحث هو تعزیز السند الفقهی لجبهة المقاومة وإزالة الشک من نفوس المسلمین. لقد تم کتابة هذا البحث باستخدام المنهج التحلیلی والوصفی. وتوصل البحث إلى أن عملیة عاصفة الأقصى هی جهاد دفاعی، ویمکن القول بأن کل جهاد مقدم للمسلمین هو جهاد دفاعی أیضاً لأنه دفاع إما عن المظلوم أو عن مبدأ التوحید والدین أو عن المسلمین ، کما دلت على ذلک الأدلة القرآنیة وروایات المذهبین.

کلیدواژه‌ها العربیة

القتال
الجهاد الأولی
الجهاد الدفاعی
طوفان الأقصى
قرآن کریم
نهج‌البلاغه
ابن‌اسحاق، خلیل (2011م)، التوضیح‌ فی شرح‌ مختصر ابن‌ الحا‌جب‌ فی فقه‌ الإما‌م‌ ما‌لک‌، بیروت:‌ دار الکتب‌ العلمیة.
ابن‌عاشور، محمد طاهر (1420)، تفسیر التحریر والتنویر المعروف بتفسیر ابن عاشور، بیروت: مؤسسة التاریخ.
ابن‌عربى، محمد بن عبدالله ابوبکر (1381ش)، احکام القرآن (ابن العربى)، بیروت: دار الکتب العلمیه.
ابن‌مودود، عبدالله‌ بن‌ محمود الموصلی الحنفی (1430)، الاختیا‌ر (الاختیا‌ر لتعلیل‌ المختا‌ر)، قا‌هره‌: دار الحدیث.
ابوحیان، محمد بن یوسف (1411ق)، التفسیر الکبیر المسمی بالبحر المحیط، بیروت: دار احیاء تراث العربی.
انصاری (خلیفه شوشتری)، محمدعلی (1415ق)، الموسوعة الفقهیة المیسرة، قم: مجمع الفکر الإسلامی.
البهوتی الحنبلی، الشیخ منصور بن یونس (بی‌تا)، کشف القناع، بیروت: دار الکتب العلمیة منشورات، محمد علی بیضون.
الجندی، خلیل بن اسحاق (1431)، مختصر، نواکشوت: دار الرضوان.
جوادی آملی، عبدالله (1378ش)، تسنیم، قم: مرکز نشر اسراء.
جواهری، حسن (1419ق)، بحوث فی الفقه المعاصر، بیروت: دار الذخائر.
خویی، سیدابوالقاسم (1437ق)،‌ منهاج الصالحین، بیروت: دار المرتضی.
دسوقی، مصطفی محمد عرفه (2008ق)، الحاشیة الدسوقی، بیروت: دار و مکتبة الهلال.
راوندى، قطب‌الدین سعید بن عبدالله‌ (1405ق)، فقه القرآن فی شرح آیات الأحکام‏، قم: کتابخانه آیت‌الله مرعشى نجفى.
رازی، فخرالدین (1420ق) ، مفاتیح الغیب، بیروت: دار احیاء التراث العربی.
رشید رضا، محمد (بی‌تا)، تفسیر القرآن الحکیم الشهیر بتفسیر المنار، بیروت: دار المعرفه.
زحیلی، وهبه (1421ق)، تفسیر الوسیط، بیروت: دار الفکر.
السرخسی، محمد بن احمد (1406)، المبسوط، بیروت: دار المعرفة للطباعة والنشر والتوزیع.
سمرقندى، نصر بن محمد (بی‌تا)، تفسیر السمرقندی: بحر العلوم، بیروت: دار الفکر.
سیفى مازندرانى، على‌اکبر (1428)، ‌دلیل تحریر الوسیلة (ولایة الفقیه)، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینى.
شافعی، الامام أبی عبد الله محمد بن إدریس (1403ق)، الأم، بیروت: دار الفکر الطبعة الثانیة.
صرامی، سیف‌الله؛ عدالت‌نژاد، سعید (1386ش)، «جهاد»، دانشنامه جهان اسلام، تهران: بنیاد دایرة‌المعارف اسلامی.
طبرسى، احمد بن على‌ (1403ق)، الاحتجاج علی أهل اللجاج، مشهد:‌ نشر مرتضى‌.
طوسى، محمد بن حسن (1387ق)، المبسوط فی فقه الإمامیة‌، تهران: المکتبة المرتضویة لإحیاء الآثار الجعفریة‌.
ـــــــــــــــــــــــــــــــــ (1400ق)، النهایة فی مجرد الفقه والفتاوى،‌ بیروت: دار الکتاب العربی.
عاملی،  یاسین عیسی (1413)، الاصطلاحات الفقهیة فی الرسائل العملیه، بیروت: دار البلاغه.
عمید، حسن (1389)، لغتنامه، چاپ اول، سرپرست ویرایش: فرهاد قربان‌زاده، ناشر: اَشجَع.
فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی (1364ش)، الوافی، اصفهان: مکتبة الامام امیرالمؤمنین علی(ع).
قرطبی، محمد بن احمد (بی‌تا)، الجامع لأحکام‌ القرآن، بیروت: دار الکتب العلمیة.
قرشی، علی‌اکبر (1307)، قاموس قرآن، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
کلینى، محمد بن یعقوب (1407ق)، الکافی، تهران: دار الکتب الإسلامیة.
مصطفوى، حسن (1360ق)‏، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
مطهری، مرتضی (1383)، مجموعه‏آثار، تهران: انتشارات صدرا.
نجفى، محمدحسن‌ (1404ق)، جواهر الکلام فی شرح شرائع الإسلام‌، بیروت: دار إحیاء التراث العربی‌.
یزدی، محمد (1415ق)، فقه القرآن، قم: مؤسسه اسماعیلیان.